Оразаның (саум) негізгі мәні — нәпсіні тыю, тәртіп пен тақуалықты (тақуа) күшейту. Басты ереже — таң атқаннан (Имсак) күн батқанға (Мағриб) дейін ішіп-жеуден және тән құмарлықтарынан тыйылу болса да, күнделікті өмірде кейбір ұсақ мәселелерге қатысты күмән туындап жатады. Бұл ережелерді нақты білу құлшылығыңызды алаңсыз орындауға көмектеседі.
Оразаны бұзбайтын жағдайлар
Көптеген мұсылмандар байқаусызда жасалған істер үшін немесе гигиеналық амалдар үшін бекерге уайымдайды. Мына жағдайлар оразаны еш бұзбайды:
- Ұмытып ішіп-жеу: Егер ораза екеніңізді мүлдем ұмытып, бір нәрсе ішіп немесе жеп қойсаңыз, оразаңыз бұзылмайды. Бірақ есіңізге түскен сәтте дереу тоқтатуыңыз қажет.
- Қан тапсыру (медициналық талдау): Анализ үшін қан алдыру оразаны бұзбайды.
- Тіс тазалау: Тіс щеткасын немесе мисуакты қолдануға рұқсат. Тіс пастасын тамаққа кетіріп жұтып қоймасаңыз болғаны. Дегенмен, ғалымдар пастаны сақтық үшін күндіз қолданбауды абзал (макруһ) көреді.
- Душқа түсу немесе шомылу: Денені салқындату үшін суға түсуге болады, тек ауыз немесе мұрын арқылы судың ішке кетпеуін қадағалау шарт.
- Астма ингаляторын қолдану: Қазіргі заманғы пәтуалар бойынша, ингалятор қолдану оразаны бұзбайды, өйткені дәрі асқазанға емес, тыныс алу жолдарына (өкпеге) барады.
Оразаны бұзатын жағдайлар
Мына әрекеттер оразаны бұзады және кейіннен сол күннің қазасын (Қада) өтеуді немесе каффарат төлеуді талап етеді:
- Әдейі (біле тұра) ішіп-жеу: Тамақты, сұйықтықты немесе дәрі-дәрмекті өз еркімен әдейі жұту.
- Қоректік уколдар мен капельница: Денеге қуат беретін, аштық пен шөлді басатын витаминді дәрілерді тамырдан құю.
- Шылым шегу: Темекі тарту, электронды шылым (вейп) немесе қорқор (кальян) түтінін жұту оразаны бірден бұзады.
💡 Кеңес: Егер медициналық процедураларға қатысты күмәніңіз болса, оны мүмкіндігінше ауыз ашқаннан (Ифтар) кейінгі уақытқа жоспарлағаныңыз абзал.